ကလေးကူးစက်ရောဂါများ နဲ့ ကာကွယ်ရေးနည်းလမ်းများ

Wiriyaporn Chanrachakul, M.D. on ၂၀ ဇွန် ၂၀၂၅

3 min read

3.9

Children's hospital Child Health Infectious Diseases Vaccine for children Children child infectious disease children's health Children health Infectious diseases in children

အနှစ်ချုပ်

နိုရိုဗိုင်းရပ်စ်ဆိုတာ အစာအိမ်ကို ရောင်ရမ်းစေတတ်တဲ့ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးတစ်မျိုးဖြစ်ပါတယ်။ ဒီဗိုင်းရပ်စ်ဟာ အပူဒဏ်၊ ပိုးသတ်ဆေးအမျိုးမျိုးနဲ့ အရက်ပြန်ကိုတောင် ခံနိုင်ရည်ရှိတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ လွယ်ကူလျင်မြန်စွာလည်း ကူးစက်ပြန့်ပွားနိုင်ပြီး မကြာခဏဆိုသလို မသန့်ရှင်းတဲ့ အစားအစာတွေနဲ့ အရည်တွေကတစ်ဆင့် က‌လေးတွေမှာ ကူးစက်မှုများ ဖြစ်ပွားတတ်ပါတယ်။ တစ်နှစ်ပတ်လုံး ကူးစက်တတ်ပြီး အထူးသဖြင့် ရာသီဥတု အေးတဲ့အချိန်မျိုးမှာ ပိုပြီး ဖြစ်တတ်ပါတယ်။
ကလေးငယ်ကိုယ်ခံစွမ်းအားဆိုင်ရာ နိယာမများအရ ကာကွယ်ဆေးထိုးနှံခြင်း၊ အားဖြည့် ကာကွယ်ဆေးများထိုးနှံခြင်း စတာတွေဟာ ကလေးတွေရဲ့ ကိုယ်ခံစွမ်းအားစနစ်ကို မြှင့်တင်ပေး ပါတယ်။ ရောဂါအမျိုးမျိုး ကူးစက်ခံရနိုင်ခြေကိုလည်း လျော့နည်းစေပါတယ်။ ကူးစက်ခံခဲ့ရရင် လည်း ရောဂါလက္ခဏာ မပြင်းထန်တဲ့အတွက် ဆေးရုံတက်ကုသရတာမျိုး၊ ဆက်စပ်ပြီးတော့ နောက်ဆက်တွဲ ဆေးကုသ စရိတ်တွေ အကုန်အကျများတာမျိုးတွေကလည်း ရှောင်ရှားနိုင်ပါတယ်။
နောက်ဆုံးပေါ် သွေးလွန်တုပ်ကွေးကာကွယ်ဆေးဆိုရင် ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးမျိုးစိတ်အားလုံးကို ကာကွယ်ရာမှာ ၈၀.၂% အထိ ထိရောက်ပြီး ပြင်းထန်ရောဂါလက္ခဏာတွေ မဖြစ်ပွားဖို့ ကာကွယ်ရာမှာ ၉၀.၄% အထိ ထိရောက်မှုရှိတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ သုံးလခြား နှစ်ကြိမ် ထိုးရတာ ဖြစ်ပြီး သွေးလွန်တုပ်ကွေး ဖြစ်ဖူးသည်ဖြစ်စေ၊ မဖြစ်ဖူးသည်ဖြစ်စေ ထိုးနှံနိုင်ပါတယ်။

ကာလရှည်ဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ ကပ်ရောဂါနဲ့ နောက်ဆက်တွဲ ကန့်သတ်သီးခြားနေကြရတဲ့ လော့ဒေါင်းအချိန်တွေ ပြီးဆုံးလို့ ပုံမှန်အတိုင်း သွားလာခွင့်ရ၊ ကျောင်းတွေလည်းပြန်ဖွင့်၊ လူစုလူဝေးနဲ့ ပညာသင်ကြားရတဲ့ အခြေအနေကို ပြန်ရောက်လာတဲ့အတွက် ကလေးတွေကြားမှာလည်း အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ရောဂါတွေ၊ အစာအိမ်နှင့် အူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ရောဂါတွေ အပါအဝင် ကူးစက်ရောဂါတွေ ပြန်လည်ခေါင်းထောင်လာပြန်ပါတယ်။ ကျောင်း၊ ကစားကွင်း၊ စားသောက်ဆိုင်၊ ကဖေးဆိုင်တွေမှာ ပြန်ပြီး စည်ကားလာတာနဲ့အတူ ရောဂါ ကူးစက်ပြန့်ပွားမှုနှုန်းတွေလည်း တိုးမြင့်လို့ လာပါတော့တယ်။

အထူးသဖြင့်

သွေးလွန်တုပ်ကွေး
တုပ်ကွေး
အာအက်စ်ဗွီ (RSV) (အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ကူးစက်ပိုးဝင်ခြင်း)
လက်၊ ခြေ၊ ပါးစပ်နာ ရောဂါ (လက်ဖဝါး၊ ခြေဖဝါး နဲ့ ပါးစပ်မှာ အဖုလေးတွေ ပေါက်တာ)
နိုရိုဗိုင်းရပ်စ် (Norovirus)
အာပန်ဂျီနာ (ပါးစပ်နာအဖျားရောဂါ) Herpangina
ပြည်ပခရီးသွားလာရာက ကူးစက်လာနိုင်တဲ့ အခြားပြင်းထန်ရောဂါပိုးများ

ကလေးတွေမှာ အဖြစ်များတဲ့ ကူးစက်ရောဂါတွေကတော့ အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ကူးစက်ပိုးဝင်ခြင်း နဲ့ အစာအိမ်နဲ့ အူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ကူးစက်ပိုးဝင်ခြင်းတို့ပါပဲ။

အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ကူးစက်ရောဂါတွေဟာ ဗိုင်းရပ်စ်တွေကြောင့် အများဆုံးဖြစ် တတ်ပြီး တံတွေး / ချွဲ စတဲ့ ခန္ဓာကိုယ်က ထွက်တဲ့အရည်မျိုးတွေကတစ်ဆင့် တစ်ယောက်က တစ်ယောက် ကူးစက်ပြန့်ပွားနိုင်ပါတယ်။ အများအားဖြင့် ချောင်းဆိုးတာ နှာချေတာမျိုးတွေကနေ ကူးစက်ကြတာပါ။ ရာသီဥတု အပြောင်းအလဲကာလတွေ၊ အထူးသဖြင့် မိုးရာသီနှင့် ဆောင်းရာသီလိုမျိုးတွေမှာ ပိုမိုပေါက်ပွားပြီး အများကြီး ပျံ့နှံ့လေ့ရှိပါတယ်။
အစာအိမ် နဲ့ အူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ကူးစက်ရောဂါ တွေကျတော့ ကူးစက်တတ်တဲ့ အကြောင်းရင်းက အမျိုးမျိုးရှိပါတယ်။ များသောအားဖြင့် ဘက်တီးရီးယား သို့မဟုတ် ဗိုင်းရပ်စ် တွေကြောင့် ဖြစ်တတ်ပါတယ်။ ဒီ ပိုးတွေကတော့ အများအားဖြင့် ပိုးတွေပါတဲ့ အစားအစာ နဲ့ အရည်တွေကနေ တိုက်ရိုက်ဖြစ်စေ၊ သွယ်ဝိုက်ပြီးတော့ဖြစ်စေ ထိတွေ့မိရာက ကူးစက်သွားလေ့ ရှိပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ကျောင်းတွေ ပြန်ဖွင့်ပြီးတဲ့နောက်ပိုင်းတွေမှာ ပိုဖြစ်လေ့ရှိပါတယ်။ သူငယ်ချင်း အချင်းချင်း အစားအသောက်နဲ့ အချိုရည်တွေ မျှဝေစားသောက်ကြတာ၊ ကြိုတင်ကာကွယ်မှုတွေ မရှိဘဲ အပြန်အလှန်ထိတွေ့ဆက်ဆံကြတာ စတာတွေကနေ ကူးစက်ကြတာပါပဲ။

ဒီနှစ်ပိုင်းတွေမှာ သွေးလွန်တုပ်ကွေးကြောင့် ကလေးတွေရော လူကြီးတွေပါ အသက်ဆုံးရှုံးခဲ့ရတယ် ဆိုတာ မှတ်တမ်းတွေအရ သိရပါတယ်။ သွေးလွန်တုပ်ကွေးဟာ သွေးလွန်တုပ်ကွေးဗိုင်းရပ်စ်ပိုးပါတဲ့ ခြင် အကိုက်ခံရတာကတစ်ဆင့် ကူးစက်တတ်တာ ဖြစ်ပါတယ်။ အပူပိုင်းဒေသတွေမှာ အဖြစ်များပြီး မိုးတွင်းကာလ တွေမှာ ပိုပြီး ဖြစ်ပွားတတ်ပါတယ်။ ရောဂါလက္ခဏာတွေကတော့ ဖျားနေတာကို သတိမထားမိတဲ့ အဆင့်ကနေ အပြင်းဖျားလာတာ၊ ခေါင်းကိုက်တာ၊ ကြွက်သားတွေ နာကျင်တာ၊ ပျို့အန်တာတွေအထိ ဖြစ်နိုင်သလို၊ ချက်ချင်း မကုသရင် အသက်အန္တရာယ်ကိုပါ ထိခိုက်နိုင်ပါတယ်။ နောက်ပြီးတော့ ရောဂါက ပျော့မလား၊ ပြင်းထန်လာမလားဆိုတာကို ကြိုတင်ခန့်မှန်းဖို့ကလည်း ခက်ခဲပါတယ်။

သွေးလွန်တုပ်ကွေးရောဂါ ဖြစ်ရခြင်း အကြောင်းရင်းများ

DENV-1, DENV-2, DENV-3, နဲ့ DENV-4 တို့ ရှိပါတယ်။ ဒီရောဂါကို ဗိုင်းရပ်စ်ပိုး ရှိနေတဲ့ ခြင်၊ အထူးသဖြင့် ခြင်မဖြစ်တဲ့ အေးဒီစ်ခြင်မက ကိုက်ခြင်းဖြင့် ကူးစက်ပါတယ်။ သွေးလွန်တုပ်ကွေးပိုး ရှိနေပြီး ရောဂါလက္ခဏာ မပြသေးတဲ့အချိန်အတွင်းမှာ အဲဒီလူရဲ့ သွေးကို ဒီခြင်က စုပ်ယူပြီးတဲ့နောက် တခြားလူတွေကို ပြန်ကိုက်တဲ့အခါ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးဟာ အကိုက်ခံရသူရဲ့ သွေးထဲကို ဝင်ရောက်ပြီး ရောဂါကူးစက်သွားတာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ကလေးများတွင်တွေ့ရသော သွေးလွန်တုပ်ကွေးရောဂါ လက္ခဏာများ

ဒါ့အပြင် ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးရဲ့ အမျိုးအစားလေးမျိုးစလုံးဟာ တစ်နှစ်ပြီးတစ်နှစ် အလှည့်ကျ ကူးစက်တတ်တာ ကြောင့် လူတစ်ဦးတည်းမှာပဲ အကြိမ်ကြိမ် ကူးစက်နိုင်ပါတယ်။ ပထမတစ်ကြိမ် ကူးစက်ခဲ့တဲ့ ဗိုင်းရပ်စ် အမျိုးအစားနဲ့ မတူတဲ့ ဒုတိယအကြိမ် ကူးစက်မှုမျိုးဆိုရင် ရောဂါလက္ခဏာတွေက ပိုမိုပြင်းထန် နိုင်ပါတယ်။ သွေးလွန်တုပ်ကွေးရောဂါ လက္ခဏာတွေကို အဆင့် (၃) ဆင့် ခွဲခြားနိုင်ပါတယ်။

အဖျားတက်သည့် အဆင့်- ဒီအဆင့်မှာ ရုတ်တရက် အဖျားကြီးပြီး ကိုယ်အပူချိန်ဟာ ၃၉ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်ကနေ ၄၀ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ် အထိ ရောက်ရှိတတ်ပါတယ်။ ဒီအဖျားဟာ ၂ ရက်ကနေ ၇ ရက်အထိ ဆက်တိုက်ရှိနေနိုင်ပြီး အဖျားကျဆေး သောက်ပေမယ့်လည်း မကျတတ်ပါဘူး။ ဒီအဆင့်မှာ တွဲပြီး ဖြစ်တတ်တဲ့ လက္ခဏာတွေကတော့
- ခေါင်းကိုက်ခြင်း
- မျက်လုံးနောက်ဖက် နာကျင်ခြင်း
- ပျို့အန်ခြင်း
- ကြွက်သားများ နာကျင်ကိုက်ခဲခြင်း
- အစာစားချင်စိတ် မရှိခြင်း
- အဆစ်အမြစ်များနှင့် အရိုးများ နာကျင်ကိုက်ခဲခြင်း
- အရေပြားပေါ်တွင် သေးငယ်သည့် အနီကွက် သို့မဟုတ် ခရမ်းရောင် အစက်အပြောက်များ ထွက်ခြင်း
စိုးရိမ်ရသည့် အဆင့် - အဖျားတက်တဲ့အဆင့် ပြီးတဲ့အခါ လူနာဟာ စိုးရိမ်ရတဲ့အဆင့်ထဲကို ရောက်ရှိနိုင်ပါတယ်။ ဒီအဆင့်မှာ သွေးလန့်ခြင်း၊ သတိမေ့မြောခြင်း၊ နှလုံးရပ်ခြင်း၊ သေဆုံးခြင်းအထိ ပြင်းထန်တဲ့ နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာတွေ ဖြစ်ပွားနိုင်ပါတယ်။ ဒီအဆင့်မှာ ဖြစ်တတ်တဲ့ လက္ခဏာတွေကတော့-
- ဝမ်းဗိုက်ပြင်းထန်စွာ နာကျင်ခြင်း (အထူးသဖြင့် ဝမ်းဗိုက်ရဲ့ ညာဘက်ခြမ်း)
- အဆက်မပြတ် ပျို့အန်ခြင်း
- အစားအစာ မစားသောက်နိုင်ခြင်း
- သွားဖုံး သို့မဟုတ် နှာခေါင်းမှ သွေးယိုခြင်း
- ဆီး ဝမ်း ထဲ သွေးပါခြင်း၊ သွေးအန်ခြင်း
- အရေပြားအောက်မှာ သွေးကွက် သေးသေးလေးတွေ ပေါ်လာခြင်း
- အသက်ရှူရခက်ခဲခြင်း
- မောပန်းနွမ်းနယ်ခြင်းနှင့် အားအင်ကုန်ခမ်းနေခြင်း
- သွေးပေါင်ချိန် မတည်ငြိမ်ခြင်း
- သွေးလည်ပတ်မှု ရပ်ဆိုင်းခြင်း သို့မဟုတ် သွေးလန့်ပြီး အသက်အန္တရာယ် ထိခိုက်နိုင်ခြင်း
ပြန်လည်ကောင်းမွန်သည့် အဆင့် - လူနာဟာ စိုးရိမ်ရတဲ့အဆင့်ကို မရောက်ဘူးဆိုရင် သို့မဟုတ် အဖျားတက်တဲ့အဆင့်ပြီးနောက် ၁ ရက် ကနေ ၂ ရက်အတွင်း ရောဂါကနေ ပြန်လည်သက်သာလာတဲ့အခါမှာ ဒီအဆင့်ကို ရောက်ရှိလာ ပါတယ်။ ဒီအဆင့်မှာ ရောဂါလက္ခဏာမျိုးစုံ စတင်ကောင်းမွန်လာပြီး ခန္ဓာကိုယ်ဟာ ပုံမှန်အခြေအနေကို ပြန်ရောက်ရှိလာပါတယ်။ ဒီအဆင့်ရဲ့ လက္ခဏာတွေကတော့
- အဖျားကျသွားခြင်း
- သွေးခုန်နှုန်း ပုံမှန်ပြန်ဖြစ်လာခြင်း
- ဆီးပုံမှန် ပြန်သွားနိုင်ခြင်း
- အစာစားချင်စိတ် ပြန်လည် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း
- ခန္ဓာကိုယ်ပေါ်မှာ အဖြူရောင်အစက်အပြောက် ပါတဲ့ အနီကွက်လေးတွေ ဖျော့တော့စွာ ပေါ်လာခြင်း

သွေးလွန်တုပ်ကွေးရောဂါ ကုသမှု

ဆရာဝန်က သွေးလွန်တုပ်ကွေးလို့ အတည်ပြုပြီးတာနဲ့ သွေးလန့်ခြင်း မဖြစ်အောင် ကာကွယ်ဖို့နဲ့ ရောဂါပိုးဝင်ရောက်ထားတဲ့ လူနာရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ကို အမြန်ဆုံး ပုံမှန်အခြေအနေ ပြန်ရောက်အောင် ကုသပေးရပါတယ်။ ဒီကုသမှုတွေထဲမှာ အောက်ပါအချက်တွေ ပါဝင်ပါတယ်။

ဆေးသွင်းကုသခြင်း (သွေးကြောထဲသို့ အရည်များ သို့မဟုတ် ဆားရည်များ သွင်းပေးခြင်း)
အကိုက်အခဲသက်သာဆေးနှင့် အဖျားကျဆေးများ ပေးခြင်း
လူနာရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ထဲက ဆုံးရှုံးသွားတဲ့ အရည်တွေကို ပြန်လည်ဖြည့်တင်းဖို့အတွက် ဓါတ်ဆားရည် ဖျော်တိုက်ခြင်း
သွေးယိုစီးမှု ပြင်းထန်တဲ့ အခြေအနေတွေမှာ သွေးသွင်းပေးခြင်း
ကုသမှုကာလအတွင်း သွေးတွင်းက သွေးဥမွှား၊ သွေးဖြူဥနည်းနေတာ၊ သွေးနီဥ ပမာဏ (ရာခိုင်နှုန်း) များ နေတာနဲ့ သွေးပေါင်ကျနေတာ စတဲ့ လက္ခဏာတွေရှိမရှိ သိရှိနိုင်ဖို့ သွေးစစ်ဆေးမှုတွေကို အချိန်မှန် ပြုလုပ်ပေးရပါတယ်။

သွေးလွန်တုပ်ကွေးရောဂါ ကာကွယ်ခြင်း

ခြင်မကိုက်အောင် ကာကွယ်ခြင်း- ခြင်မကိုက်အောင် ခြင်ဆေးလိမ်းတာ၊ အင်္ကျီလက်ရှည်၊ ဘောင်းဘီရှည် ဝတ်ဆင်တာမျိုး လုပ်နိုင်ပါတယ်။
ခြင်ပေါက်ပွားရာနေရာတွေ ဖျက်ဆီးခြင်း- ရေဝပ်နေတဲ့ ဒါမှမဟုတ် ရေမစီးဆင်းဘဲ ရှိနေတဲ့ နေရာတွေအားလုံးကို ရှင်းလင်းဖယ်ရှားပစ်ရပါမယ်။
ကာကွယ်ဆေး ထိုးခြင်း- သွေးလွန်တုပ်ကွေး ကာကွယ်ဆေး ထိုးခြင်းဖြင့်လည်း ကာကွယ်နိုင်ပါတယ်။
လက်ရှိအချိန်မှာ သွေးလွန်တုပ်ကွေး ကာကွယ်ဆေး ထိုးနှံရေး လှုပ်ရှားမှုတွေ ရှိနေပြီး၊ နောက်ဆုံးပေါ် ကာကွယ်ဆေး အမျိုးအစားဟာ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးအားလုံးကို ကာကွယ်နိုင်စွမ်း မြင့်မားပါတယ်။ ဒီကာကွယ်ဆေးဟာ ရောဂါဖြစ်ပွားမှုကို ၈၀.၂% အထိ ကာကွယ်ပေးနိုင်ပြီး၊ ပြင်းထန်တဲ့ ရောဂါလက္ခဏာတွေ မဖြစ်အောင်ကိုလည်း ၉၀.၄% အထိ ကာကွယ်နိုင်စွမ်း ရှိပါတယ်။
ဒီကာကွယ်ဆေးကို သွေးလွန်တုပ်ကွေး အရင်က ဖြစ်ခဲ့ဖူးသူပဲ ဖြစ်ဖြစ်၊ မဖြစ်ဖူးသေးတဲ့သူပဲ ဖြစ်ဖြစ် ထိုးနှံနိုင်ပြီး၊ တစ်လုံးနဲ့ တစ်လုံး သုံးလခြားပြီး နှစ်ကြိမ် ထိုးနှံရပါတယ်။

တုပ်ကွေးဟာ တုပ်ကွေးဗိုင်းရပ်စ်ကြောင့် ဖြစ်ပွားတဲ့ အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ရောဂါတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီရောဂါဟာ အပျော့စား လက္ခဏာတွေကနေစပြီး အဆုတ်ရောင်ခြင်းအပါအဝင် ပြင်းထန်တဲ့ ရောဂါအခြေအနေတွေအထိ ဖြစ်ပွားနိုင်ပါတယ်။ ဖြစ်ပွားပုံကတော့ ကိုယ်ခံအားစနစ်နဲ့ တုပ်ကွေး ကာကွယ်ဆေး ထိုးထားခြင်း ရှိမရှိအပေါ်မှာ မူတည်ပါတယ်။ တုပ်ကွေးရောဂါကို ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးအမျိုးအစား အလိုက် ခွဲခြားထားပြီး ထိုင်းနိုင်ငံမှာ အဓိက အဖြစ်အများဆုံး တုပ်ကွေးဗိုင်းရပ်စ် (၃) မျိုးကတော့ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်ပါတယ်။

တုပ်ကွေးဗိုင်းရပ်စ် အမျိုးအစား A
- တုပ်ကွေးဗိုင်းရပ်စ် A (H1N1) - ဒီပိုးအမျိုးအစားဟာ မိုးအကုန် ဆောင်းအကူးကာလတွေမှာ အဖြစ်များပါတယ်။ ရောဂါရှိသူရဲ့ အသက်ရှူလမ်းကြောင်းက ထွက်လာတဲ့ အမှုန်အမွှား တွေ၊ တံတွေးတွေ၊ နှာရည်နဲ့ တခြား ကိုယ်တွင်းအရည်တွေကနေတစ်ဆင့် ကူးစက်ပါတယ်။ အဓိကအားဖြင့်တော့ ချောင်းဆိုးခြင်း၊ နှာချေခြင်းတွေကနေ အများဆုံး ကူးစက်ပါတယ်။ ရောဂါလက္ခဏာတွေကတော့ ရောဂါပိုးဝင်ပြီး ၁ ရက်ကနေ ၃ ရက်အတွင်း ပေါ်လာလေ့ ရှိပြီး ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ ကိုယ်လက်ကိုက်ခဲခြင်း၊ ကိုယ်ပူချိန် ၃၈ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်အထက် ဖျားခြင်း၊ ချောင်းဆိုးခြင်း၊ အန်ခြင်းနဲ့ ဝမ်းပျက်ဝမ်းလျှောခြင်းတို့ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ အသက်ကြီးသူတွေ၊ ရောဂါအခံရှိသူတွေနဲ့ ကလေးတွေလိုမျိုး ရောဂါဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများတဲ့သူတွေမှာဆိုရင် အဆုတ်ရောင်ခြင်းအထိ ပြင်းထန်တဲ့ လက္ခဏာတွေ ဖြစ်နိုင်ပါ တယ်။
- တုပ်ကွေးဗိုင်းရပ်စ် A (H3N2)- ဒီဗိုင်းရပ်စ်ပိုးအမျိုးအစားဟာ ပိုပြီးပြင်းထန်ပြီး၊ ကိုယ်ခံအားနည်းတဲ့ ကလေးတွေနဲ့ အသက်ကြီးသူတွေမှာ အလွယ်တကူ ကူးစက်နိုင်ပါ တယ်။ ရောဂါပြင်းထန်ရာကနေ သေဆုံးသည်အထိလည်း ဖြစ်သွားနိုင်ပါတယ်။ ရောဂါလက္ခဏာတွေကတော့ ရောဂါပိုးဝင်ပြီး ၁ ရက်ကနေ ၃ ရက်အတွင်း ပေါ်လာတတ် ပြီး၊ မောပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း၊ အားနည်းခြင်း၊ လည်ချောင်းနာခြင်း၊ ချောင်းဆိုးခြင်း၊ ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ ကိုယ်လက်ကိုက်ခဲခြင်း၊ နှာရည်ယိုခြင်းနဲ့ ဖျားခြင်းတို့ ဖြစ်တတ်ပါတယ်။
တုပ်ကွေးဗိုင်းရပ်စ် အမျိုးအစား B
- တုပ်ကွေးဗိုင်းရပ်စ် B (Victoria) - ဒီအမျိုးအစားရဲ့ ရောဂါလက္ခဏာတွေကတော့ ယေဘုယျအားဖြင့် အမျိုးအစား A ထက် ပိုမိလျော့နည်းပါတယ်။ ဒီဗိုင်းရပ်စ်ပိုးဟာ မိုးတွင်းလို စိုထိုင်းဆများတဲ့ ရာသီဥတုနဲ့ ဆောင်းတွင်းလို အေးမြတဲ့ ရာသီဥတုတွေမှာ ပိုမိုရှင်သန် လွယ်ပါတယ်။ လူနာတွေဟာ ကြွက်သားတွေ ကိုက်ခဲခြင်း၊ ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ ဖျားခြင်း၊ ချွဲသလိပ်ပါတဲ့ ချောင်းဆိုးခြင်း၊ လည်ချောင်းနာခြင်းနဲ့ ခြောက်သွေ့တဲ့ ချောင်းဆိုးခြင်းတို့ ခံစားရနိုင်ပါတယ်။
- တုပ်ကွေးဗိုင်းရပ်စ် B (Yamagata) - ဒီဗိုင်းရပ်စ်ဟာ အေးမြတဲ့ ရာသီဥတုမှာ ရှင်သန်လေ့ ရှိပြီး ရောဂါလက္ခဏာတွေကတော့ အပျော့စားပဲ ရှိပါတယ်။ ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ ကိုယ်လက် ကိုက်ခဲခြင်း၊ နှာရည်ယိုခြင်း၊ ချောင်းဆိုးခြင်း၊ လည်ချောင်းနာခြင်းနဲ့ ဖျားခြင်းတို့ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
- တုပ်ကွေးဗိုင်းရပ်စ် အမျိုးအစား C - ဒီဗိုင်းရပ်စ်ပိုးရဲ့ လက္ခဏာတွေဟာ အပျော့ဆုံးအဖြစ် ရှိနေနိုင်သလို လက္ခဏာမပြဘဲလည်း ရှိနေနိုင်ပါတယ်။ လူတစ်ဦးကနေ နောက်တစ်ဦးကို ကူးစက်နိုင်ခြေလည်း နည်းပါးပါတယ်။ ဒါ့ကြောင့် ဒီဗိုင်းရပ်စ်ပိုးအတွက် ကာကွယ်ဆေး ထိုးဖို့ မလိုအပ်ပါဘူး။

တုပ်ကွေးရောဂါ ဖြစ်ရခြင်း အကြောင်းရင်းများ

တုပ်ကွေးဗိုင်းရပ်စ် အမျိုးအစား A၊ B၊ C တို့အားလုံးဟာ အေးမြပြီး စိုထိုင်းဆရှိတဲ့ ရာသီဥတုအခြေအနေ မျိုးမှာ ပိုမိုရှင်သန်လေ့ရှိပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ဒီဗိုင်းရပ်စ်ပိုးတွေဟာ ချွဲသလိပ်၊ နှာရည်၊ တံတွေး၊ ချွေးစတဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ အရည်တွေထဲမှာလည်း တွေ့ရှိရပါတယ်။

တုပ်ကွေးရောဂါ လက္ခဏာများ

တုပ်ကွေးဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ခံရပြီးနောက် ၁ ရက်ကနေ ၄ ရက်အထိ ရောဂါလက္ခဏာမပြဘဲ ပိုးပေါက်ဖွား နေတဲ့ ကာလရှိပါတယ်။ ဒီကာလပြီးတဲ့အခါ အောက်ပါ လက္ခဏာတွေထဲက တစ်ခုခု ခံစားရနိုင်ပါတယ်။

ကိုယ်ပူချိန် ၃၈ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်အထက် ဖျားခြင်း
အစာစားချင်စိတ် မရှိခြင်း
ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း
ကိုယ်လက်ကိုက်ခဲခြင်း
ပျို့အန်ခြင်း
ခေါင်းကိုက်ခြင်း
လည်ချောင်းနာခြင်း
ချောင်းခြောက်ဆိုးခြင်း
နှာရည်ယိုခြင်း
အန်ခြင်း

ဘယ်အချိန်မှာ ဆေးကုသမှု ခံယူသင့်သလဲ

တုပ်ကွေးရောဂါသည် လူနာတစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ရောဂါလက္ခဏာ ပြင်းထန်ပုံ မတူညီနိုင်ပါ။ ရောဂါပြင်းထန်သူတွေ၊ အခြားရောဂါတခုခု ရှိနေပြီးသားကြောင့် နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာတွေဖြစ်လာနိုင် သူမျိုးတွေဟာ ဆေးကုသမှု အမြန်ဆုံး ခံယူဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။ အထူးသဖြင့် အောက်ပါလက္ခဏာများ ခံစားရပါက ဆေးကုသမှု ချက်ချင်း ခံယူသင့်ပါတယ်။

ကိုယ်အပူချိန် ၃၈ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်အထက်ရှိပြီး ၂၄ နာရီမှ ၄၈ နာရီအထိ ဆက်တိုက်ဖျားနေခြင်း
အဖျားကျဆေး သောက်သော်လည်း အဖျားမကျခြင်း
အသက်ရှူရခက်ခဲခြင်း၊ ရင်ဘတ်အောင့်ခြင်း သို့မဟုတ် ရင်ဘတ်ထဲမှာတင်းကြပ်ခြင်း
လက်ချောင်းများနှင့် ခြေချောင်းများ ပြာနှမ်းလာခြင်း
မူးမေ့လဲခြင်း
အဆက်မပြတ် အန်ပြီး အစာမစားနိုင်ခြင်း
ရောဂါလက္ခဏာများ ၇ ရက်ကျော်အထိ ဆက်လက်ရှိနေခြင်း

တုပ်ကွေးရောဂါ ကုသမှု

တုပ်ကွေးရောဂါအတွက် ကုသမှုဟာ အထူးသဖြင့် ရောဂါလက္ခဏာ သက်သာသူတွေ ဒါမှမဟုတ် နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာ မရှိသူတွေအတွက် အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်လေ့ရှိပါတယ်။

နှာခေါင်းပိတ်ခြင်း သက်သာစေရန် နှာခေါင်းပိတ်သက်သာဆေးများ သောက်ခြင်း
ချောင်းဆိုးခြင်းကို ထိန်းချုပ်ရန်နှင့် သလိပ်ကျစေရန် ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးများနှင့် သလိပ်ရွှင်ဆေးများ သောက်ခြင်း
ခန္ဓာကိုယ်အတွင်း ဗိုင်းရပ်စ်ပျံ့နှံ့မှုကို တားဆီးရန် ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးသတ်ဆေးများ သောက်ခြင်း
အဆုတ်ဆိုင်ရာ နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာတွေ ရှိလာရင်တော့ ပိုးသတ်ဆေးများ သောက်ခြင်း

တုပ်ကွေးရောဂါ ကာကွယ်ခြင်း

လူစည်ကားတဲ့ နေရာတွေ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း
လူထူထပ်တဲ့ နေရာတွေမှာ နှာခေါင်းစည်းတပ်ဆင်ခြင်း
လက်ကို မကြာခဏ ဆေးကြောခြင်း
မျက်နှာ၊ ပါးစပ်၊ နှာခေါင်း သို့မဟုတ် မျက်လုံးတို့ကို လက်နဲ့ မထိမိစေရန် ရှောင်ကြဉ်ခြင်း
တုပ်ကွေးကာကွယ်ဆေး ထိုးနှံခြင်း

RSV ရဲ့ အရှည်ကောက်ကတော့ Respiratory Syncytial Virus အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ကူးစက်ပိုးဝင်ခြင်း ဖြစ်ပြီး၊ ဗိုင်းရပ်စ်အမျိုးအစား A နဲ့ B နှစ်မျိုး ရှိပါတယ်။ ဒီဗိုင်းရပ်စ်ပိုးဟာ တစ်ကမ္ဘာလုံးက ကလေးငယ်တွေမှာ အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ရောဂါတွေ ဖြစ်စေတတ်ပြီး၊ အထူးသဖြင့် အသက် ၃ နှစ်အောက် ကလေးငယ်တွေမှာ ပိုပြီး အဖြစ်များပါတယ်။ RSV ရောဂါဟာ မိုးရာသီဖြစ်တဲ့ ဇူလိုင်လကနေ စက်တင်ဘာလအထိ ကာလအတွင်းမှာ ပိုပြီး ဖြစ်ပွားတတ်ပေမဲ့ ကလေးတွေမှာ တစ်နှစ်ပတ်လုံးလည်း ကူးစက်နိုင်ပါတယ်။

RSV ရောဂါလက္ခဏာများ

RSV ပြန်လည်သက်သာလာဖို့အတွက် ၁ ပတ်ကနေ ၂ ပတ်အထိ အချိန်ယူရလေ့ ရှိပါတယ်။ ဒီဗိုင်းရပ်စ်ပိုးဟာ အပျော့စား အအေးမိလက္ခဏာတွေကနေ အသက်အန္တရာယ်ကို ခြိမ်းခြောက် နိုင်တဲ့ ပြင်းထန်တဲ့ အဆုတ်ရောင်ရောဂါအထိ ဖြစ်ပွားစေနိုင်ပါတယ်။ ကိုယ်ခံအားနည်းတဲ့ သူတွေမှာလည်း ရောဂါပြန်လည်ဖြစ်ပွားနိုင်တဲ့ အန္တရာယ် ရှိပါတယ်။ ကလေးငယ်တွေမှာ ဖြစ်တဲ့ အာအက်စ်ဗွီ ရောဂါ အများစုဟာ အဖျားနည်းနည်းရှိခြင်း၊ နှာစေးခြင်းနဲ့ ချောင်းဆိုးခြင်း စတဲ့ သာမန် အအေးမိလက္ခဏာတွေနဲ့ စတင်ပါတယ်။ နောက်ပိုင်းမှာ ရောဂါလက္ခဏာတွေ ပိုပြီးဆိုးရွားလာနိုင်ကာ အောက်ပါလက္ခဏာတွေလည်း တွဲပြီး ဖြစ်ပွားနိုင်ပါတယ်။

ဖျားခြင်း
အဆက်မပြတ် ချောင်းဆိုးခြင်း
အသက်ရှူရခက်ခဲခြင်းနှင့် အသက်ရှူသံ တရွှီရွှီမြည်ခြင်း
ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း
အစာမစားခြင်း
ရေ သို့မဟုတ် နို့ မသောက်ခြင်း

ဘယ်အချိန်မှာ ဆေးကုသမှု ခံယူသင့်သလဲ

အသက် ၂ နှစ်အောက် ကလေးငယ်တွေမှာ အောက်ပါလက္ခဏာတွေ ဖြစ်လာရင် ဆရာဝန်နဲ့ ချက်ချင်း ပြသပြီး ဆေးကုသမှု ခံယူသင့်ပါတယ်။

ကိုယ်ပူချိန် ၃၉ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်အထက် မြင့်တက်စွာ ဖျားခြင်း
အဆက်မပြတ် မောပန်းနွမ်းနယ်နေခြင်း
ခံတွင်းခြောက်ခြင်း၊ ဆီးနည်းခြင်းနဲ့ ဆီးအရောင် ရင့်နေခြင်း စတဲ့ ရေဓာတ်ခန်းခြောက်မှု လက္ခဏာများ
ပြင်းထန်စွာ ချောင်းဆိုးခြင်း
အသက်ရှူရ ခက်ခဲခြင်း သို့မဟုတ် ကြိုးစားပမ်းစား အသက်ရှူနေရခြင်း

ကုသမှု

လက်ရှိအချိန်အထိ အာအက်စ်ဗွီ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုး ကူးစက်ခံရခြင်းအတွက် သီးသန့်ကုသဆေး မရှိသေးပါဘူး။ ကုသမှုမှာ အဓိကအားဖြင့် လက္ခဏာတွေကို ထိန်းချုပ်ကုသပေးရတာ ဖြစ်ပြီး၊ အောက်ပါနည်းလမ်းတွေ ပါဝင်နိုင်ပါတယ်။

အဖျားကျဆေး၊ ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးနဲ့ သလိပ်ရွှင်ဆေးများ ပေးခြင်း
ချွဲတွေ အရမ်းများတဲ့အခါမှာ အငွေ့ရှူကုထုံး၊ ရင်ဘတ်ပုတ်ပေးခြင်း နဲ့ ချွဲစုပ်ခြင်းတို့ လိုအပ်နိုင်ပါတယ်။
ရေဓာတ်ခန်းခြောက်ခြင်းကို ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းရန်အတွက် သွေးကြောထဲသို့ အရည်များ သွင်းပေးခြင်း (ဆေးသွင်းကုသခြင်း)

ကာကွယ်ခြင်း

လက်ရှိအချိန်အထိ အာအက်စ်ဗွီကာကွယ်ဆေး မရှိသေးတာကြောင့် ကာကွယ်မှုကို အောက်ပါအတိုင်း ပြုလုပ်ရပါမယ်။

ကျန်းမာကြံ့ခိုင်တဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ဖြစ်အောင် နေထိုင်ခြင်း- အဓိက အစာအုပ်စု (၅) မျိုးလုံးပါဝင်တဲ့ အာဟာရပြည့်ဝပြီး ကျန်းမာရေးနဲ့ ညီညွတ်တဲ့ အစားအသောက်တွေကို မျှတစွာ စားသုံးပြီး၊ လုံလောက်စွာ အနားယူကာ၊ ပုံမှန် လေ့ကျင့်ခန်း လုပ်ပေးရပါမယ်။
လက်ကို မကြာခဏ ဆေးကြောခြင်း
လူထူထပ်တဲ့ နေရာတွေကို ရှောင်ကြဉ်ခြင်း

လက်၊ ခြေ၊ ပါးစပ်နာရောဂါ (HFMD) ဟာ enterovirus အမျိုးအစား ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးတွေကြောင့် ဖြစ်ပွားရတာ ဖြစ်ပြီး၊ အများအားဖြင့် coxsackievirus နဲ့ enterovirus 71 (EV71) တို့ ပါဝင်ပါတယ်။ ဒီရောဂါဟာ ထိုင်းနိုင်ငံရဲ့ မိုးရာသီကာလအတွင်းမှာ အဖြစ်များပြီး အဓိကအားဖြင့် အသက် ၅ နှစ်အောက် ကလေးငယ် တွေကို ကူးစက်တတ်ပါတယ်။ ရောဂါလက္ခဏာတွေဟာ အများအားဖြင့် အပျော့စားပဲဖြစ်ပြီး ၇ ရက်ကနေ ၁၀ ရက်အတွင်းမှာ သူ့အလိုလို ပြန်လည်သက်သာသွားနိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ရှားရှားပါးပါး အခြေအနေ တွေမှာတော့ ပြင်းထန်တဲ့ နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာတွေ ဖြစ်ပွားပြီး အသက်ဆုံးရှုံးသည်အထိ ဖြစ်နိုင် ပါတယ်။

လက်၊ ခြေ၊ ပါးစပ်နာရောဂါ လက္ခဏာများ

ဖျားခြင်း
ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း
အစာစားချင်စိတ် မရှိခြင်း
နှာရည်ယိုခြင်း
ပါးစပ်နှင့် လည်ချောင်းနာခြင်း
နို့ မသောက်ခြင်း
အစားစားတာ နည်းသွားခြင်းပါးစပ်အတွင်းသား၊ လျှာ ဒါမှမဟုတ် သွားဖုံးတွေပေါ်မှာ အနီရောင် အဖုလေးတွေ ဒါမှမဟုတ် အရည်ကြည်ဖုလေးတွေ ပေါ်လာနိုင်ခြင်း
လက် နဲ့ ခြေထောက်တွေပေါ်မှာ အနီကွက်တွေ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ပြီး၊ နောက်ပိုင်းမှာ အရည်ကြည်ဖုတွေအဖြစ် ပြောင်းလဲသွားနိုင်ပါတယ်။ ဒီအဖုအပိမ့်တွေဟာ အမာရွတ်မကျန်ဘဲ သူ့အလိုလို ခြောက်သွားတတ်ပါတယ်

လက်၊ ခြေ၊ ပါးစပ်နာရောဂါရဲ့ နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာတွေဟာ ပြင်းထန်ပြီး အသက်အန္တရာယ်ကိုပါ ထိခိုက်စေနိုင်ပါတယ်။ ဒါ့ကြောင့် အောက်ပါလက္ခဏာတွေ ဖြစ်လာရင် အမြန်ဆုံး ဆေးကုသမှု ခံယူဖို့နဲ့ ရောဂါလက္ခဏာတွေကို အထူးဂရုပြု စောင့်ကြည့်ဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။

အစားစားဖို့ ခက်ခဲလာခြင်း
လက် ဒါမှမဟုတ် ခြေထောက်တွေ အားနည်းလာခြင်း
ကလေးငယ်ဟာ အိပ်ချင်မူးတူး ဖြစ်နေခြင်း
တက်ခြင်း
အာရုံကြောများ ရောင်ရမ်းခြင်း
ပြင်းထန်တဲ့ ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ အိပ်ချင်မူးတူးဖြစ်ခြင်း၊ တက်ခြင်း ဒါမှမဟုတ် လက်ခြေတွေ တုန်ယင်ခြင်းတို့ကြောင့် ဦးနှောက်ရောင်ခြင်းကို သံသယရှိခြင်း
သွေးလည်ပတ်မှု မူမမှန်တာကြောင့် နှလုံးပျက်စီးပြီး သေဆုံးသည်အထိ ဖြစ်နိုင်ခြင်း

လက်၊ ခြေ၊ ပါးစပ်နာရောဂါ ကုသမှု

လက်ရှိအချိန်မှာ လက်၊ ခြေ၊ ပါးစပ်နာရောဂါကို ကုသရာမှာ အဓိကအားဖြင့် လက္ခဏာတွေကို သက်သာအောင် ကုသပေးရပါတယ်။

အဖျားကျဆေးများ သောက်ခြင်း
ပါးစပ်နာကျင်မှုကို သက်သာစေရန် လိမ်းဆေးများ သုံးစွဲခြင်း
အစပ်အငံမပါသော အရသာနူးညံ့သည့် အစားအစာများ စားသုံးခြင်း
ရေဓာတ်ခန်းခြောက်မှု မဖြစ်စေရန် ရေအေး သို့မဟုတ် ဓါတ်ဆားရည်များ တဖြည်းဖြည်းချင်း သောက်ပေးခြင်း
ရောင်ရမ်းမှု နဲ့ နာကျင်မှုကို သက်သာစေရန် ဆားရည်ဖြင့် ပလုတ်ကျင်းပေးခြင်း
အက်ဆစ်ဓါတ်ပါဝင်သော အသီးအနှံများ၊ အသီးဖျော်ရည်များ သို့မဟုတ် အချိုရည်များကို ရှောင်ကြဉ်ခြင်း
ရေခဲ၊ ရေခဲမုန့်နှင့် ဒိန်ချဉ်ကဲ့သို့ အေးမြသည့် အစားအစာများ စားသုံးခြင်းဖြင့် နာကျင်မှုကို သက်သာစေခြင်း

လက်၊ ခြေ၊ ပါးစပ်နာရောဂါ ကာကွယ်ခြင်း

လက်၊ ခြေ၊ ပါးစပ်ရောဂါဟာ ရောဂါရှိသူရဲ့ မစင်၊ အရည်ကြည်ဖုထဲက အရည်တွေ၊ အသက်ရှူလမ်းကြောင်း က ထွက်လာတဲ့ အမှုန်အမွှားတွေနဲ့ တံတွေးတို့ကနေတစ်ဆင့် ကူးစက်တတ်ပါတယ်။ ဒါ့ကြောင့် ဒီရောဂါကို ကာကွယ်ဖို့အတွက် တစ်ကိုယ်ရည်သန့်ရှင်းရေး အခြေခံမူတွေကို လိုက်နာဖို့ အကောင်းဆုံးနည်းလမ်းပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ကျောင်းတွေ ဒါမှမဟုတ် နေ့ကလေးထိန်းကျောင်းတွေမှာ လက်၊ ခြေ၊ ပါးစပ်ရောဂါ ဖြစ်ပွားမှုတွေ တွေ့ရပါက နေရာတွေကို ပိတ်ပြီး သေချာစွာ သန့်ရှင်းရေးလုပ်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။
ရောဂါဖြစ်ပွားနေတဲ့အချိန်မှာ မိဘတွေအနေနဲ့ ကလေးငယ်တွေကို လူစည်ကားတဲ့ နေရာတွေ ဒါမှမဟုတ် လူစုလူဝေးရှိတဲ့ နေရာတွေကို ခေါ်ဆောင်သွားတာ ရှောင်ကြဉ်သင့်ပါတယ်။
အစာမစားခင်နဲ့ စားပြီးတဲ့အခါ၊ အိမ်သာတက်ပြီးတဲ့အခါတိုင်း ဆပ်ပြာနဲ့ ရေသုံးပြီး လက်ကို ဆေးကြောတာ ဒါမှမဟုတ် အရက်ပြန်ပါတဲ့ လက်သန့်ဆေးရည် သုံးပြီး လက်သန့်ရှင်းရေး လုပ်ပေးရပါမယ်။
လက်သည်းတွေကို အမြဲတမ်း တိုအောင်ထားပြီး ခန္ဓာကိုယ်တစ်ခုလုံးကို သန့်ရှင်းအောင် ထားရပါမယ်။
ခွက်၊ ဇွန်း၊ ခက်ရင်း၊ မျက်နှာသုတ်ပဝါ၊ ပန်းကန်ဆေးအဝတ်နဲ့ သွားတိုက်တံလိုမျိုး ပစ္စည်းတွေကို မျှဝေသုံးစွဲခြင်း ရှောင်ကြဉ်ရပါမယ်။
အများနဲ့ သုံးစွဲတဲ့ ပစ္စည်းတွေ၊ ကစားစရာတွေနဲ့ နေထိုင်ရာနေရာတွေကို ပုံမှန် သန့်ရှင်းရေးလုပ်ပြီး သန့်ရှင်းနေစေဖို့ သေချာစေရပါမယ်။
လက်၊ ခြေ၊ ပါးစပ်ရောဂါ ကာကွယ်ဆေး ထိုးနှံခြင်း။
လက်ရှိအချိန်မှာ လက်၊ ခြေ၊ ပါးစပ်ရောဂါ ကာကွယ်ဆေး ရှိနေပြီး၊ ဒီကာကွယ်ဆေးဟာ ရောဂါပိုးဝင်ရောက်ခြင်းကို ကာကွယ်ပေးနိုင်သလို ရောဂါပြင်းထန်မှုကိုလည်း လျော့နည်းစေပါတယ်။ ဒီကာကွယ်ဆေးဟာ အသက်အန္တရာယ်ကို ထိခိုက်စေနိုင်တဲ့ ပြင်းထန်တဲ့ ရောဂါတွေရဲ့ အဓိကအကြောင်းရင်းဖြစ်တဲ့ enterovirus 71 (EV71) ပိုး ကူးစက်မှုကို ကာကွယ်ပေးနိုင်ပါတယ်။ အသက် ၆ လကနေ ၅ နှစ်အထိ ကလေးတွေကို ဒီကာကွယ်ဆေးကို တစ်လခြားပြီး နှစ်ကြိမ် ထိုးနှံနိုင်ပါတယ်။

နိုရိုဗိုင်းရပ်စ်ဟာ အစာအိမ်ရောင်ရမ်းခြင်းကို ဖြစ်စေတဲ့ ဗိုင်းရပ်စ်တစ်မျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီဗိုင်းရပ်စ်ဟာ အပူ၊ ပိုးသတ်ဆေးအမျိုးမျိုးနဲ့ အရက်ပြန်ကိုပင် ခံနိုင်ရည်ရှိပြီး၊ အလွယ်တကူနဲ့ လျင်မြန်စွာ ပျံ့နှံ့တတ်ပါတယ်။ အများအားဖြင့် ရောဂါပိုးရှိတဲ့ အစားအစာနဲ့ အရည်များကနေတစ်ဆင့် ကူးစက်တတ်ပါတယ်။ ဒီရောဂါဟာ ကလေးတွေမှာ တစ်နှစ်ပတ်လုံး ဖြစ်နိုင်ပေမဲ့၊ အထူးသဖြင့် ဆောင်းတွင်းမှာ ပိုပြီး ဖြစ်ပွားလေ့ရှိပါတယ်။ ရောဂါကူးစက်ခံရတဲ့ ကလေးတွေဟာ ပြင်းထန်တဲ့ ဝမ်းလျှောခြင်း၊ ပျို့အန်ခြင်းနဲ့ အဆက်မပြတ်အန်ခြင်းတို့ ဖြစ်တတ်ပြီး၊ ပြင်းထန်တဲ့အခြေအနေတွေမှာ အသက်အန္တရာယ်ကိုပါ ထိခိုက်စေနိုင်ပါတယ်။

နိုရိုဗိုင်းရပ်စ် လက္ခဏာများ

နိုရိုဗိုင်းရပ်စ်ဟာ အများအားဖြင့် အူသိမ်ဦးပိုင်းမှာ ၂၄ နာရီကနေ ၄၈ နာရီအထိ ရှိနေနိုင်ပြီး၊ အောက်ပါလက္ခဏာများစွာကို ပြသနိုင်ပါတယ်။

ပျို့ခြင်း
အန်ခြင်း
ဝမ်းလျှောခြင်း
ဗိုက်နာခြင်း
ခေါင်းကိုက်ခြင်း
ဖျားခြင်း
ကိုယ်လက်ကိုက်ခဲခြင်း

ကုသမှု - လက်ရှိအချိန်မှာ နိုရိုဗိုင်းရပ်စ်အတွက် သီးခြားကုသဆေး မရှိသေးပါဘူး။ ရောဂါလက္ခဏာတွေဟာ ၃ ရက်ကနေ ၄ ရက်အတွင်းမှာ အောက်ပါအတိုင်း ပံ့ပိုးကူညီမှုတွေနဲ့ တဖြည်းဖြည်း သက်သာလာနိုင်ပါတယ်။

အန်ခြင်းနဲ့ ဝမ်းလျှောခြင်းဖြစ်ပါက ဓါတ်ဆားရည် သောက်ခြင်း
အရသာမပြင်းတဲ့ အစားအစာများ စားသုံးခြင်း
ပျို့အန်ခြင်းနဲ့ ဗိုက်နာခြင်းအတွက် ဆေးများ သောက်ခြင်း
ရေဓာတ်ခန်းခြောက်မှု ရှိပါက ဆေးရုံတက်ပြီး ဆားရည်ပုလင်း သွင်းခြင်းနဲ့ ရောဂါလက္ခဏာတွေကို အနီးကပ် စောင့်ကြည့်ရန် လိုအပ်နိုင်ပါတယ်။

ကာကွယ်ခြင်း - ဒီရောဂါဟာ လွယ်ကူလျင်မြန်စွာ ကူးစက်တတ်တာကြောင့် ကာကွယ်ခြင်းက အရေးကြီးပါတယ်။ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုး ပျံ့နှံ့မှုကို တားဆီးဖို့အတွက် အောက်ပါနည်းလမ်းတွေကို ပြုလုပ်နိုင်ပါတယ်။

အိမ်သာတက်ပြီးတဲ့အခါ ဒါမှမဟုတ် ကလေးအနှီးလဲပြီးတဲ့အခါ၊ အစာမစားမီတိုင်း ဆပ်ပြာနဲ့ရေကို အနည်းဆုံး ၁၅ စက္ကန့်ကြာအောင် သုံးပြီး လက်ကို မကြာခဏ ဆေးကြောခြင်း
ရောဂါပိုးပါဝင်နိုင်တဲ့ ရေနဲ့ အရည်တွေကို ရှောင်ကြဉ်ခြင်း
လတ်ဆတ်တဲ့ သစ်သီးဝလံနဲ့ ဟင်းသီးဟင်းရွက်တွေကို သေချာစွာ ဆေးကြောခြင်း
အစားအစာတွေကို သေချာကျက်အောင် ချက်ပြုတ်စားသုံးခြင်း

အာပန်ဂျီနာ (Herpangina) ပါးစပ်နာအဖျားရောဂါဟာ လက်၊ ခြေ၊ ပါးစပ်နာရောဂါကို ဖြစ်စေတဲ့ enterovirus အုပ်စုထဲက ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးအမျိုးအစားတူကြောင့် ဖြစ်ပွားရတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ရောဂါလက္ခဏာတွေ မတူညီဘဲ ပါးစပ်ထဲမှာသာ အနာတွေ ဖြစ်ပေါ်စေပါတယ်။ ရောဂါပိုးဝင်ပြီးနောက် ၄ ရက်ကနေ ၁၄ ရက်အတွင်း (ရောဂါအစပျိုးကာလ) မှာ လက္ခဏာတွေ စတင်ပြတတ်ပါတယ်။ ရောဂါရှိသူဟာ ရောဂါစဖြစ်တဲ့ နေ့ကနေစပြီး ပြန်လည်သက်သာတဲ့ ၁ ပတ်ကနေ ၂ ပတ်အထိ ရောဂါပိုးကို ပျံ့နှံ့စေနိုင်ပါတယ်။ ကူးစက်မှုကတော့ နှာရည်၊ ချောင်းဆိုးခြင်းနဲ့ နှာချေခြင်းတို့ကနေတစ်ဆင့် ဖြစ်ပွားပါတယ်။

ရောဂါလက္ခဏာများ

အထူးသဖြင့် ကလေးငယ်တွေမှာ ၃၉.၅ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်ကနေ ၄၀ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်ခန့်အထိ ရုတ်တရက် အဖျားကြီးခြင်း
အသက်ကြီးတဲ့ကလေးတွေမှာ ခေါင်းနဲ့ ခါးနာကျင်တယ်လို့ ညည်းညူနိုင်ခြင်း
ပျို့အန်ခြင်း
လည်ချောင်းနာခြင်း
အာခေါင်နာခြင်း
အာခေါင်ပျော့၊ လည်ချောင်းအတွင်းသား၊ အာသီး သို့မဟုတ် လည်ချောင်းနောက်ဖက်မှာ အနီကွက်များ ဖြစ်ပေါ်ခြင်း
၂၄ နာရီအတွင်းမှာ အနီကွက်တွေဟာ ၁ မီလီမီတာကနေ ၂ မီလီမီတာ အရွယ်အစားရှိတဲ့ အနီရောင်အဖုငယ်လေးတွေအဖြစ် ပြောင်းလဲသွားပြီး၊ နောက်ပိုင်းမှာ ၂ မီလီမီတာကနေ ၄ မီလီမီတာ အရွယ်ရှိ အရည်ကြည်ဖုတွေအဖြစ် ပြောင်းလဲနိုင်ပါတယ်။ ဒီအဖုတွေရဲ့ အလယ်ဗဟိုမှာ အနာငယ်လေးတွေ ရှိနိုင်သလို၊ အဖုပတ်လည်မှာ ရောင်ရမ်းမှုတွေ ရှိနိုင်ပါတယ်။
အဖျားဟာ အများအားဖြင့် ၂ ရက်ကနေ ၄ ရက်အတွင်း ကျသွားနိုင်ပေမယ့်၊ အနာတွေကတော့ ၁ ပတ်ခန့်အထိ ရှိနေနိုင်ပါတယ်။

ကုသမှု - လက်ရှိအချိန်မှာ အာပန်ဂျီနာ ပါးစပ်နာအဖျားရောဂါအတွက် သီးသန့်ကုသဆေး မရှိသေးပါဘူး။ ဒါကြောင့် ကုသမှုကို အဓိကအားဖြင့် လက္ခဏာတွေ သက်သာအောင် လုပ်ဆောင်ပေးရတာဖြစ်ပြီး၊ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်ပါတယ်။

အဖျားကျဆေးနှင့် အကိုက်အခဲပျောက်ဆေးများ သုံးစွဲခြင်း
လျှာ သို့မဟုတ် ပါးစပ်အတွင်းသားက အနာတွေအတွက် နာကျင်မှုသက်သာစေတဲ့ ဆေးများ လိမ်းပေးခြင်း
အရည်အစာတွေကို အနည်းငယ်စီ မကြာခဏ သောက်သုံးခြင်း
အစားအသောက်စားတာ အလွန်နည်းပြီး၊ ပါးစပ်ခြောက်တာ၊ ဆီးနည်းတာနဲ့ ဆီးအရောင် ရင့်တာလိုမျိုး ရေဓာတ်ခန်းခြောက်မှု လက္ခဏာတွေ ရှိလာရင်တော့ ချက်ချင်း ဆေးကုသမှု ခံယူခြင်း

ကာကွယ်ခြင်း

ရောဂါရှိသူတွေကို ခွဲခြားထားခြင်း၊ ရောဂါမရှိသူတွေနဲ့ အနီးကပ် ထိတွေ့မှု ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၊ တစ်ကိုယ်ရည်သန့်ရှင်းရေးကို ထိန်းသိမ်းခြင်း စတဲ့ နည်းလမ်းတွေနဲ့ ဒီရောဂါကို ကာကွယ်နိုင်ပါတယ်။

လူစည်ကားတဲ့ နေရာတွေ ရှောင်ကြဉ်ခြင်း
တစ်ကိုယ်ရည်သန့်ရှင်းရေးကို ထိန်းသိမ်းခြင်း
အစာမစားခင်နဲ့ အိမ်သာတက်ပြီးတဲ့အခါတိုင်း ဆပ်ပြာနဲ့ရေသုံးပြီး လက်ကို သေချာစွာ ဆေးကြောခြင်း

မျောက်ကျောက်ရောဂါဟာ တိရစ္ဆာန်တွေကနေ လူကို ကူးစက်တတ်တဲ့ ရောဂါတစ်မျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ မျောက်တွေမှာ အဖြစ်များပေမယ့် ကြွက်၊ ရှဉ့်နဲ့ ယုန်တွေကနေလည်း ကူးစက်နိုင်သလို၊ ရောဂါရှိသူနဲ့ အရေပြားချင်း ထိတွေ့မှု သို့မဟုတ် အသက်ရှူလမ်းကြောင်းက ထွက်တဲ့ အရည်တွေနဲ့ အနီးကပ် ထိတွေ့မှုကနေလည်း တစ်ဦးကနေ တစ်ဦးကို ကူးစက်နိုင်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် မိခင်ကနေ သန္ဓေသားကို ရေမွှာရည်ကနေတစ်ဆင့် ၊ ဒါမှမဟုတ် မွေးဖွားချိန်မှာ ကလေးငယ်ကို ကူးစက်နိုင်ခြေလည်း ရှိပါတယ်။ ဒီဗိုင်းရပ်စ်ပိုးဟာ ကျောက်ရောဂါနဲ့ နွားကျောက်ရောဂါ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးတွေနဲ့ အမျိုးအစားတူပြီး၊ ရောဂါလက္ခဏာတွေဟာ တုပ်ကွေးရောဂါနဲ့ ဆင်တူစွာ စတင်ပြသပြီးနောက် မျက်နှာနဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ပေါ်မှာ အနီကွက်တွေ ပေါ်လာတတ်ပါတယ်။

ရောဂါလက္ခဏာများ - မျောက်ကျောက်ရောဂါ ပိုးပေါက်ဖွားချိန်ဟာ ပုံမှန်အားဖြင့် ၆ ရက်ကနေ ၁၃ ရက်အထိ ရှိနိုင်ပြီး၊ ရောဂါလက္ခဏာတွေကို အဆင့် (၂) ဆင့် ခွဲခြားနိုင်ပါတယ်။

အစောပိုင်း လက္ခဏာများ (ရက်သတ္တပတ် ၀-၅ ရက်) - ဖျားခြင်း၊ ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ ကြွက်သားကိုက်ခဲခြင်း၊ ခါးနာခြင်း၊ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်းနှင့် ပြန်ရည်ကျိတ်များ ရောင်ရမ်းခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်နိုင်ပါတယ်။ ပြန်ရည်ကျိတ်တွေ သိသိသာသာ ရောင်ရမ်းခြင်းဟာ မျောက်ကျောက်ရောဂါကို ကျောက်ရောဂါနဲ့ ရေကျောက်ရောဂါတွေကနေ ခွဲခြားသိမြင်စေတဲ့ အချက် တစ်ချက် ဖြစ်ပါတယ်။
အဖုအပိမ့်ထွက်သည့် အဆင့် (အဖျားစပြီးနောက် ၁ ရက်မှ ၃ ရက်အကြာ) - အဖုအပိမ့်တွေဟာ ကိုယ်ခန္ဓာအနှံ့ထက် မျက်နှာ၊ လက်မောင်း၊ ခြေထောက်တို့မှာ ပိုမိုထွက်ပေါ်လေ့ ရှိပါတယ်။ ဒါ့အပြင် လက်ဖဝါး၊ ခြေဖဝါး၊ ပါးစပ်အတွင်းသား၊ မျိုးပွားအင်္ဂါ၊ မျက်လုံးအတွင်းသားနဲ့ မျက်ကြည်လွှာတို့မှာပါ တွေ့ရနိုင်ပါတယ်။ အဖုတွေဟာ အနီကွက်လေးတွေအဖြစ် စတင်ပေါ်ပေါက်လာပြီး၊ အဖုလုံးလေးများအဖြစ် ပြောင်းလဲကာ၊ နောက်ဆုံးမှာ အရည်ကြည်ဖုလေးတွေ ဖြစ်လာပြီး အနာဖေးဖြစ်လာ ပါတယ်။

ဘယ်အချိန်မှာ ဆေးကုသမှု ခံယူသင့်သလဲ - မျောက်ကျောက်ရောဂါဟာ အခြားဆင်တူတဲ့ ရောဂါတွေထက် ယေဘုယျအားဖြင့် ပြင်းထန်မှုနည်းပြီး ၂ ပတ်ကနေ ၄ ပတ်အတွင်းမှာ သူ့အလိုလို သက်သာနိုင်ပေမယ့် ကလေးလူနာတွေကြားမှာ အများဆုံး သေဆုံးမှုတွေ ဖြစ်ပေါခဲ့တယ်လို့ မှတ်တမ်းတွေမှာ တွေ့ရပါတယ်။ ဒါ့ကြောင့် ရောဂါပြင်းထန်မှုကို ပိုဆိုးစေနိုင်တဲ့ နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာတွေ ဖြစ်ပေါ်လာရင် ချက်ချင်း ဆေးကုသမှု ခံယူဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ အဲ့ဒီနောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာတွေကတော့

ရောဂါထပ်မံကူးစက်ခြင်း
အဆုတ်ရောင်ရောဂါ
သွေးထဲမှာ ပိုးဝင်ခြင်း
ဗဟိုအာရုံကြောစနစ် ပိုးဝင်ခြင်း
မျက်ကြည်လွှာ ပိုးဝင်မှုကြောင့် အမြင်အာရုံ ဆုံးရှုံးခြင်း

ကုသမှု

မျောက်ကျောက်ရောဂါရှိတဲ့ လူနာတွေဟာ သူတို့ဘာသာသူတို့ ပြန်လည်သက်သာလာနိုင်တာကြောင့် ကုသမှုဟာ ပံ့ပိုးကူညီပေးတဲ့ စောင့်ရှောက်မှုတွေသာ ပါဝင်ပါတယ်။ ၎င်းတို့ကတော့

လုံလောက်တဲ့ ရေဓာတ်နဲ့ အာဟာရဓာတ်တွေ ဖြည့်တင်းပေးခြင်း
နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာတွေ မဖြစ်ပွားအောင် ကာကွယ်ခြင်း
tecovirimat နဲ့ cidofovir လိုမျိုး ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးသတ်ဆေးတွေ သုံးစွဲခြင်း

ကာကွယ်ခြင်း

ဆပ်ပြာ နဲ့ ရေဖြင့် မကြာခဏ လက်ဆေးခြင်း၊ အရက်ပြန်ပါသော လက်သန့်ဆေးရည်များ သုံးခြင်း
ရောဂါရှိသူများနှင့် ထိတွေ့မှု ရှောင်ကြဉ်ခြင်း
မကျက်တကျက်အသားများ စားသုံးခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ခြင်း
ကြွက်နဲ့ မျောက်လိုမျိုး ရောဂါပိုးသယ်ဆောင်နိုင်တဲ့ တိရစ္ဆာန်တွေနဲ့ ထိတွေ့ခြင်း ရှောင်ကြဉ်ခြင်း
ကျောက်ရောဂါ သို့မဟုတ် နွားကျောက်ရောဂါ ကာကွယ်ဆေး ထိုးနှံခြင်းဖြင့်လည်း မျောက်ကျောက်ရောဂါ ကူးစက်မှုကို ကာကွယ်နိုင်ပါတယ်။

စာသင်နှစ်အသစ်အတွက် ကျောင်းပြန်ဖွင့်သည်ဖြစ်စေ၊ အိမ်မှာနေသည်ဖြစ်စေ၊ မိဘတွေနဲ့အတူ အပြင်သွားသည်ဖြစ်စေ ကလေးတွေဟာ ပြည့်စုံတဲ့ ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှုတွေ ခံယူသင့်ပါတယ်။ ပထမဦးဆုံးအနေနဲ့ သန့်ရှင်းမှုနဲ့ တစ်ကိုယ်ရေသန့်ရှင်းရေး အလေ့အကျင့်ကောင်းတွေကို သင်ကြားပေးသင့်ပါတယ်။ ဥပမာ- အစားအသောက်ကို ပူပူနွေးနွေးစားသုံးခြင်း၊ စားပွဲပေါ်က ဟင်းတွေကို အခြားဇွန်းနဲ့ ခပ်ယူစားသောက်ခြင်း၊ လက်ကို သေချာဆေးကြောခြင်းတို့ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ကလေးတွေကို လိုအပ်တဲ့ ကာကွယ်ဆေးတွေ အားလုံးထိုးနှံပြီး ကိုယ်ခံအားမြှင့်တင်ပေးသင့် ပါတယ်။

ကိုယ်ခံအားကောင်းမွန်စေဖို့အတွက် အာဟာရအုပ်စု (၅) မျိုးစလုံးပါတဲ့ အစားအစာတွေကို မျှတစွာ စားသုံးခြင်း၊ တစ်ညကို အနည်းဆုံး ၈ နာရီ အိပ်စက်ပြီး လုံလောက်စွာ အနားယူခြင်း၊ နေ့တိုင်း အနည်းဆုံး မိနစ် ၃၀ ခန့် လေ့ကျင့်ခန်း လုပ်ခြင်းတို့ဟာ အရေးကြီးပါတယ်။ မိဘတွေဟာ သူတို့ရဲ့ ကလေးတွေ ကျန်းမာသန်စွမ်းပြီး ကျန်းမာပျော်ရွှင်တဲ့ ဆယ်ကျော်သက်အရွယ်ကို ရောက်ရှိနိုင်ဖို့ ဆက်လက် ပံ့ပိုးကူညီပေးသင့်ပါတယ်။

အဆင့်သတ်မှတ်ချက်

စာရေးသူနှင့်

ဆက်သွယ်ရန်

Wiriyaporn Chanrachakul, M.D.

Pediatric Infectious Diseases

Pediatrics

ကိုယ်ရေးအကျဉ်းကြည့်ရန်

ကျန်းမာရေးအတွက် စိတ်ပူမိသမျှ

သိချင်တာရှိရင် မေးခဲ့ပါ။

ဆောင်းပါးများ

ကလေးကူးစက်ရောဂါများ နဲ့ ကာကွယ်ရေးနည်းလမ်းများ

အနှစ်ချုပ်

ကလေးများတွင် ဖြစ်ပွားသောသွေးလွန်တုပ်ကွေးရောဂါ

သွေးလွန်တုပ်ကွေးရောဂါ ဖြစ်ရခြင်း အကြောင်းရင်းများ

ကလေးများတွင်တွေ့ရသော သွေးလွန်တုပ်ကွေးရောဂါ လက္ခဏာများ

သွေးလွန်တုပ်ကွေးရောဂါ ကုသမှု

သွေးလွန်တုပ်ကွေးရောဂါ ကာကွယ်ခြင်း

ကလေးများတွင်ဖြစ်ပွားသော တုပ်ကွေးရောဂါ

တုပ်ကွေးဗိုင်းရပ်စ် အမျိုးအစား A

တုပ်ကွေးဗိုင်းရပ်စ် အမျိုးအစား B

တုပ်ကွေးရောဂါ ဖြစ်ရခြင်း အကြောင်းရင်းများ

တုပ်ကွေးရောဂါ လက္ခဏာများ

ဘယ်အချိန်မှာ ဆေးကုသမှု ခံယူသင့်သလဲ

တုပ်ကွေးရောဂါ ကုသမှု

တုပ်ကွေးရောဂါ ကာကွယ်ခြင်း

အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ကူးစက်ပိုးဝင်ခြင်း (RSV)

RSV ရောဂါလက္ခဏာများ

ဘယ်အချိန်မှာ ဆေးကုသမှု ခံယူသင့်သလဲ

ကုသမှု

ကာကွယ်ခြင်း

လက်ရှိအချိန်အထိ အာအက်စ်ဗွီကာကွယ်ဆေး မရှိသေးတာကြောင့် ကာကွယ်မှုကို အောက်ပါအတိုင်း ပြုလုပ်ရပါမယ်။

လက်၊ ခြေ၊ ပါးစပ်နာ ရောဂါ

လက်၊ ခြေ၊ ပါးစပ်နာရောဂါ လက္ခဏာများ

လက်၊ ခြေ၊ ပါးစပ်နာရောဂါ ကုသမှု

လက်၊ ခြေ၊ ပါးစပ်နာရောဂါ ကာကွယ်ခြင်း

နိုရိုဗိုင်းရပ်စ် (Norovirus)

နိုရိုဗိုင်းရပ်စ် လက္ခဏာများ

အာပန်ဂျီနာ (လည်ချောင်းနှင့် ပါးစပ်နာအဖျားရောဂါ) Herpangina

ရောဂါလက္ခဏာများ

ကာကွယ်ခြင်း

မျောက်ကျောက်ရောဂါ

စာရေးသူနှင့်