နာတာရှည် ခါးနာဝေဒနာများကို စနစ်တကျ ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းခြင်း

ထိုင်ခုံပေါ်က ထတာပဲဖြစ်ဖြစ်၊ ထိုင်ဖို့ပြင်တာပဲဖြစ်ဖြစ် လှုပ်ရှားလိုက်တိုင်း နာကျင်နေတဲ့ အခိုက်အတန့်မျိုးကို ခံစားဖူးပါသလား။ အသက်အရွယ်ရလာတဲ့အခါ ခါးနာခြင်းဆိုတာ ခွဲခွာလို့မရတဲ့ အဖော်တစ်ဦးလို ဒွန်တွဲပါလာတတ်လို့ပါပဲ။ အထူးသဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်ကို အသုံးများခဲ့တဲ့သူတွေမှာ ပိုဖြစ်တတ်ပါတယ်။ Dr. Prakit Tienboon ဟာ သင့်ရဲ့ခါးကို ဘယ်လိုပြန်လည်ကျန်းမာအောင် လုပ်ရမလဲဆိုတဲ့ အချက်အလက်တွေကို ဝေမျှပေးထားပါတယ်။

ခါးနာခြင်းဟာ အကြောင်းရင်းမျိုးစုံကြောင့် ဖြစ်နိုင်ပြီး အသက်အရွယ်မရွေး ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ အသက်ကြီးသူတွေမှာတော့ အချိန်ကြာလာတာနဲ့အမျှ ခန္ဓာကိုယ် အစိတ်အပိုင်းတွေ သဘာဝအတိုင်း တဖြည်းဖြည်း ယိုယွင်းလာခြင်း (Degeneration) ကြောင့် အဖြစ်များပါတယ်။ တစ်ဖက်မှာလည်း လေ့ကျင့်ခန်းလုပ်လေ့မရှိသူများတွင် ကြွက်သားတွေ အားနည်းပြီး ကျုံ့နိုင်ဆန့်နိုင်စွမ်း လျော့နည်းလာတာကြောင့် ခါးရိုးကို ကောင်းကောင်းမထောက်ကန်ပေးနိုင်တော့ပါဘူး။ ဒါ့အပြင် နေ့စဉ် လမ်းလျှောက်ခြင်း၊ မတ်တပ်ရပ်ခြင်း၊ အိပ်ခြင်း သို့မဟုတ် သာမာန် လှုပ်ရှားတဲ့နေရာမှာပါ နေထိုင်မှုပုံစံမမှန်ရင် ရေရှည်မှာ ခါးပြဿနာ ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။ တခါတရံတွင် ခါးနာတဲ့ပြဿနာဟာ မတ်တပ်ရပ်ဖို့ သို့မဟုတ် ကုန်းဖို့တောင် အတော်လေး နာကျင်ရတဲ့အထိ ပြင်းထန်တတ်ပါတယ်။ အကယ်၍ အာရုံကြောတွေကိုပါ သွားဖိမိပါက လမ်းလျှောက်ဖို့ တကယ်ခက်ခဲသွားပြီး အကြောသေခြင်း (Paralysis) အထိ ဖြစ်သွားနိုင်ပါတယ်။ အတွေ့ရများတဲ့ လက္ခဏာတစ်ခုကတော့ လမ်းအနည်းငယ် လျှောက်ရုံနဲ့တင် ခဏခဏ နားနေရတာမျိုးပါ။ ဒါဟာ ကျောရိုး အတွင်းရှိအာရုံကြောလမ်းကြောင်းများ ကျဥ်းမြောင်းလာသောကြောင့် ဖြစ်ပါတယ်။ အလုပ်လုပ်နေရတဲ့ လူငယ်/လူလတ်ပိုင်းတွေမှာတော့ ကွန်ပျူတာရှေ့မှာ ထိုင်တဲ့ပုံစံမမှန်လို့ ခါးနာတတ်ကြပါတယ်။ နှစ်တွေကြာလာတဲ့အခါ ဒါတွေက စုမိပြီး နာတာရှည် ခါးနာဝေဒနာ ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။ အခြား စိတ်ဝင်စားစရာကောင်းသော အချက်မှာ အခုနောက်ပိုင်း အသက်ငယ်ငယ်ရွယ်ရွယ်နဲ့ ခါးနာတဲ့သူ ပိုများလာတာပါပဲ။ အိတ်အလေးကြီးတွေ လွယ်ရတဲ့ ဆယ်ကျော်သက်တွေနဲ့ တက္ကသိုလ်ကျောင်းသားတွေပါ အန္တရာယ်ရှိနေပါတယ်။ (အခုခေတ် ကလေးတွေဆို ကျောပိုးအိတ်၊ လက်ဆွဲအိတ်၊ စာအုပ်၊ လက်ပ်တော့ကို သွားလေရာ သယ်နေကြရတာ တွေ့မှာပါ)။ မယုံမရှိပါနဲ့၊ ဤကဲ့သို့ နာကျင်မှုများဟာ ငယ်စဥ်ကတည်းက စုဆောင်းမိလာတတ်ကြပါတယ်။ ဂိမ်းအကြာကြီးဆော့တဲ့ ကလေးတွေဟာ ကွန်ပျူတာရှေ့ တစ်နေ့ကုန်ထိုင်တဲ့ လူကြီးများကဲ့သို့ ခါးပြဿနာမျိုး ရင်ဆိုင်ရနိုင်ပါတယ်။ ဒါဟာ ခန္ဓာကိုယ် အပြည့်အဝ မဖွံ့ဖြိုးသေးခင် အရွယ်မှာတင် လူကြီးတွေလောက် အလုပ်ဒဏ်ကို ခါးရိုးပေါ် ပေးလိုက်သလို ဖြစ်နေလို့ပါ။ ဤပြဿနာ ဘယ်လောက်မြန်မြန် ပေါ်လာမလဲဆိုတာကတော့ ကြွက်သား၊ ခါးရိုးတည်ဆောက်ပုံနဲ့ အလုပ်ဒဏ်တို့ရဲ့ မျှခြေပေါ်မှာ မူတည်ပါတယ်။ ကြွက်သားများ အားမကောင်းပါက ခါးရိုးဟာ အလေးချိန်အားလုံးကို ဒဏ်ခံရပါလိမ့်မယ်။ အလေးချိန်က အရမ်းများနေရင်တော့ ကြွက်သားရော ခါးရိုးပါ ဒဏ်မခံနိုင်တော့ဘဲ အလွယ်တကူနဲ့ အမြန်ဆုံး ပျက်စီးသွားနိုင်ပါတယ်။

လူအများစုဟာ ခါးနာတာကို အရေးမကြီးဘူးလို့ ထင်တတ်ကြပါတယ်။ အကိုက်အခဲပျောက်ဆေး သောက်လိုက်၊ အကြောနည်းနည်း နှိပ်လိုက်ရင် သက်သာသွားတာပဲ မဟုတ်လား။ ဒါပေမဲ့ ဒါဟာ ခဏတာပဲ သက်သာတာပါ။ အကျင့်ဟောင်းတွေအတိုင်း ပြန်နေထိုင်ရင် နာကျင်မှုဟာ ပြန်ပေါ်လာမှာပဲဖြစ်ပါတယ်။ ခဏခဏ ပြန်နာနေရင်တော့ နာတာရှည်ပြဿနာ မဖြစ်ရအောင်၊ ခြေလက် ထုံကျင်ခြင်း၊ ကြွက်သားအားနည်းခြင်း သို့မဟုတ် အကြောသေခြင်းမျိုးအထိ မဆိုးရွားသွားအောင် ဆရာဝန်နဲ့ အမြန်ဆုံး ပြသတိုင်ပင်သင့်ပါတယ်။

ခါးပြဿနာဆိုတာ သက်ကြီးရွယ်အိုများတွင်သာ ဖြစ်တာမဟုတ်ဘဲ အသက်အရွယ်မရွေး ကြုံရနိုင်တဲ့ အရာဖြစ်တယ်ဆိုတာ တွေ့နိုင်ပါတယ်။ အချို့သူတွေကတော့ ကံကောင်းလို့ သူ့အလိုလို ပြန်ကောင်းသွားတတ်ပေမဲ့ အားလုံးကတော့ ထိုကဲ့သို့ မဟုတ်ပါဘူး။ ကာယကုထုံး (Physical therapy) လုပ်ခြင်း၊ ဆေးသောက်ခြင်း သို့မဟုတ် ခွဲစိတ်ခြင်းများဟာလည်း သူတို့ရဲ့ ဝေဒနာကို မပျောက်ကင်းစေနိုင်တာမျိုး ရှိနိုင်ပါတယ်။ အကယ်၍ ထိုကဲ့သို့ ဖြစ်လာရင်တော့ ကျောရိုးခွဲစိတ်ကုသသော်လည်း နာကျင်မှုဆက်လက်ရှိနေသော အခြေအနေ (Failed Back Surgery Syndrome) အဆင့်ထဲ ရောက်သွားပါပြီ။ ဒါက ခွဲစိတ်ပြီးတာတောင် ဝေဒနာမသက်သာဘဲ တချို့ဆို ပိုတောင်ဆိုးသွားတတ်တဲ့ အခြေအနေမျိုးဖြစ်ပါတယ်။ တချို့လူနာတွေမှာတော့ ခွဲစိတ်ပြီး အကြာကြီးမှ အခြားအကြောင်းရင်းတွေကြောင့် ခါးပြန်နာတာမျိုး ရှိတတ်ပြီး၊ ဒါကတော့ အထက်ပါ ရောဂါစုထဲမှာ မပါဝင်ပါဘူး။

Dr. Prakit ဟာ “ခါးရိုးခွဲစိတ်မှုကနေ ရာနှုန်းပြည့် အောင်မြင်ဖို့ မျှော်လင့်ရခက်ပါတယ်။ ရောဂါရှာဖွေမှု မှန်ကန်ဖို့၊ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာအဖွဲ့ရဲ့ အတွေ့အကြုံနဲ့ ကျွမ်းကျင်မှု၊ နောက်ပြီး သင့်တော်တဲ့ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ စက်ကိရိယာတွေ စုံလင်ဖို့ စတဲ့အချက်တွေ အများကြီး လိုအပ်ပါတယ်။ ဒါတွေ ကောင်းကောင်း ပြင်ဆင်ထားနိုင်ရင်တော့ အောင်မြင်ဖို့ အခွင့်အလမ်း ပိုများပါတယ်။ နောက်ထပ် အချက်တစ်ခုကတော့ လူနာကိုယ်တိုင်ပါပဲ။ ဆရာဝန်ရဲ့ ညွှန်ကြားချက်တွေကို တိတိကျကျ လိုက်နာဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။ အကယ်၍ ခါးရိုးကိုထိန်းဖို့ သံပြားတွေ ထည့်ထားရရင် (Metal plates) ခန္ဓာကိုယ်က ၎င်းနေရာ ပြန်လည်ခိုင်မာလာဖို့ အချိန်ယူရပါလိမ့်မယ်။ ခွဲစိတ်ပြီးနောက် ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ဂရုစိုက်ခြင်းဟာ ပြန်လည်ကျန်းမာလာဖို့အတွက် အလွန်အရေးကြီးတဲ့ အဆင့်ဖြစ်ပါတယ်။ ခန္ဓာကိုယ်က သူ့အလိုလို ပြန်လည်ကောင်းမွန်လာပြီဆိုရင်တော့ စိတ်ချရပါပြီ။” လို့ ရှင်းပြထားပါတယ်။

ဤပြဿနာကို ဖြေရှင်းတဲ့နေရာမှာ အသက်အရွယ်က အဓိက မဟုတ်ပါဘူး။ ခန္ဓာကိုယ် ကျန်းမာကြံ့ခိုင်မှုက ပိုအရေးကြီးပါတယ်။ ကုသမှုပုံစံက တစ်ဦးနဲ့တစ်ဦး မတူနိုင်ဘဲ တချို့သူတွေအတွက်တော့ ခါးနာတာ ပျောက်ကင်းပြီး ပျော်ရွှင်စရာ ဘဝကို ပြန်ရဖို့အတွက် ခွဲစိတ်ခြင်းထက် ကာယကုထုံး (Physical therapy) လုပ်ခြင်းဟာ ပိုပြီး ထိရောက်မှု ရှိနိုင်ပါတယ်။

ကုသမှုတွေ ရှိနေပေမဲ့လည်း ကိုယ့်ရဲ့ ကျန်းမာရေးအတွက် ကြိုတင်ကာကွယ်တာက အကောင်းဆုံးပါပဲ။ ခန္ဓာကိုယ်ကို ကျန်းမာအောင် ထိန်းသိမ်းထားခြင်းဟာ ခန္ဓာကိုယ်ယိုယွင်းပျက်စီးလာခြင်းကို ဆွဲထားပေးနိုင်ပြီး အချိန်မရွေး ဖြစ်လာနိုင်တဲ့ ရောဂါဝေဒနာတွေကို တားဆီးပေးနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် အနည်းဆုံး တစ်နှစ်ကို တစ်ကြိမ်တော့ ပုံမှန် ကျန်းမာရေးနဲ့ အရိုးစစ်ဆေးမှုပြုလုပ်ဖို့ မမေ့ပါနဲ့။

Photo Credit: giopuo via Compfight cc