เพราะอินซูลินธรรมชาติสร้างได้ ด้วยคาร์โบไฮเดรตชนิดพิเศษ ในอาหารทดแทนสูตรครบถ้วนสำหรับผู้ป่วยเบาหวาน

เพราะอินซูลินธรรมชาติสร้างได้  ด้วยคาร์โบไฮเดรตชนิดพิเศษ ในอาหารทดแทนสูตรครบถ้วนสำหรับผู้ป่วยเบาหวาน

HIGHLIGHTS:

  • โรคเบาหวานเกิดจากอินซูลินในเลือดทำงานไม่ปกติหรือร่างกายขาดฮอร์โมนอินซูลิน จึงทำให้ระดับน้ำตาลในเลือดสูง 
  • อาหารทดแทนสูตรครบถ้วนสำหรับผู้ป่วยเบาหวาน มีส่วนช่วยควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด

โรคเบาหวานชนิดที่2 เป็นชนิดที่พบได้มากที่สุด (ประมาณ 90%) ของผู้ป่วยเบาหวานทั้งหมด เกิดขึ้นเนื่องจากภาวะดื้ออินซูลิน (insulin resistance) เมื่อรับประทานอาหาร ตับอ่อนพยายามผลิตอินซูลิน เพื่อน้ำน้ำตาลจากอาหารเข้าเซลล์เพื่อนำไปใช้เป็นพลังงาน แต่ภาวะดื้ออินซูลิน ทำให้อินซูลินทำหน้าที่ลดน้ำตาลในเลือดได้ไม่ดี จึงส่งผลให้ระดับน้ำตาลในเลือดสูง เกิดเป็นเบาหวาน และเมื่อเป็นเบาหวานที่ไม่ได้รักษา ระดับน้ำตาลในเลือดที่สูงเป็นระยะเวลานาน ยังส่งผลให้เกิดภาวะเป็นพิษต่อเซลล์ตับอ่อน (glucotoxicity) ทำให้ตับอ่อนผลิตอินซูลินได้น้อยลง เกิดภาวะขาดอินซูลิน (insulin secretory defect) ร่วมด้วย1

เมื่อฮอร์โมนอินซูลินในเลือดทำงานไม่ปกติหรือร่างกายขาดฮอร์โมนอินซูลิน จึงทำให้ร่างกายขาดตัวแปรสำคัญในการเปลี่ยนน้ำตาลไปเป็นพลังงานให้กับเซลล์ร่างกาย ผู้ป่วยจึงเหนื่อยง่าย รู้สึกอ่อนเพลีย2   เมื่อน้ำตาลไม่สามารถเข้าสู่เซลล์เพื่อใช้เผาผลาญเป็นพลังงานได้ จึงทำให้ระดับน้ำตาลอยู่ในกระแสเลือดสูง และเมื่อระดับน้ำตาลในเลือดหลังอดอาหารสูงเกินกว่าเกณฑ์มาตรฐาน คือ มากกว่า 126 มก./ดล. หรือค่าน้ำตาลสะสมสูงเกินกว่า 6.5% จึงเข้าข่ายเป็นโรคเบาหวาน ซึ่งส่งผลให้มีความเสี่ยงในการเกิดโรคแทรกซ้อนอื่นๆตามมา3

อาหารทดแทนสูตรครบถ้วนสำหรับผู้ป่วยเบาหวานคืออาหารทางการแพทย์*ที่ให้คุณค่าทางโภชนาการอย่างครบถ้วนและมีค่าดัชนีน้ำตาลต่ำ ซึ่งมีส่วนช่วยชะลอระดับน้ำตาลในเลือดให้ไม่ขึ้นสูงทันทภายหลังการรับประทาน จึงส่งผลให้ผู้ป่วยเบาหวานควบคุมน้ำตาลให้อยู่ในระดับที่เหมาะสม4

อาหารทดแทนสูตรครบถ้วนสำหรับผู้ป่วยเบาหวาน ประกอบด้วยคาร์โบไฮเดรตชนิดพิเศษที่ถูกย่อยและดูดซึมอย่างช้าๆ เช่น ไฟเบอร์ซอล-2 และ ซูโครมอลต์ ซึ่งมีงานวิจัยพบว่า

  1. สามารถช่วยเพิ่มการสร้างฮอร์โมนจีแอลพี-วัน (Glucagon-like peptide-1 หรือ GPL-1) ซึ่งเป็นฮอร์โมนชนิดหนึ่งในทางเดินอาหาร5
  2. ช่วยส่งผลให้เพิ่มการสร้างอินซูลินตามธรรมชาติจากตับอ่อน5
  3. อินซูลินที่เพิ่มขึ้นจะช่วยพาน้ำตาลจากกระแสเลือดเข้าสู่เซลล์ร่างกายไปใช้เป็นพลังงาน  จึงมีส่วนช่วยควบคุมระดับน้ำตาลให้อยู่ในระดับที่เหมาะสม และมีส่วนช่วยให้รู้สึกอ่อนเพลียน้อยลง5

จึงส่งผลดีต่อการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด และมีส่วนช่วยควบคุมน้ำหนักตัว4 ในผู้ป่วยเบาหวานที่มีน้ำหนักเกิน โดยสามารถใช้รับประทานทดแทนอาหารมื้อหลักหรือเสริมระหว่างมื้ออาหาร เพราะสะดวกและช่วยควบคุมปริมาณพลังงานต่อวัน

สำหรับผลิตภัณฑ์อาหารทดแทนสูตรครบถ้วนผู้ป่วยเบาหวาน ควรเลือกผลิตภัณฑ์ที่มีความน่าเชื่อถือ ได้รับการยอมรับ มีกระบวนการผลิตที่ผ่านการรับรองตามมาตรฐานสากล ได้รับรองการจดทะเบียนอย่างถูกต้องจากสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา และเป็นผลิตภัณฑ์ที่มีงานวิจัยรับรอง ฉลากต้องระบุชื่อ ส่วนประกอบสำคัญและส่วนประกอบอื่น ๆ อย่างชัดเจนและมีปริมาณที่ถูกต้อง และที่สำคัญควรมีวันผลิตและวันหมดอายุแสดงอยู่ด้วย

*อาหารทางการแพทย์ ต้องใช้ภายใต้คำแนะนำของแพทย์

เอกสารอ้างอิง

  1. ความรู้ทั่วไป เบาหวานชนิดที่2 สมาคมเบาหวานแห่งประเทศไทย สืบค้นเมื่อวันที่ 15 ส.ค. 2565 จาก https://www.dmthai.org/new/index.php/sara-khwam-ru/understand-diabetes/understand-diabetes-4/type-2-diabetes
  2. อาการของโรคเบาหวาน พบแพทย์ สืบค้นเมื่อวันที่ 11 กค. 2565 จาก https://www.pobpad.com/โรคเบาหววาน/อาการของโรคเบาหวาน
  3. รู้จักเบาหวาน เรียบเรียงโดย พญ.ธนพร รัตนสุวรรณ สมาคมโรคเบาหวานแห่งประเทศไทย สืบค้นเมื่อ 13 พฤษภาคม 2565 จาก https://www.dmthai.org/index.php/knowledge/understand-diabetes/diabetes-3
  4. Chee WSS, et al. BMJ Open Diab Res Care 2017;5:e000384
  5. Devitt et al., Journal of Diabetes Research & Metabolism 2012 1:20
  6. Shah M, et al., Rev Endocr Metab Disord 2014. DOI: 10.1007/s11154-014-9289-5. 
  7. TH.2022.29992.GLU.1 (v1.0) © 2022 Abbott
คะแนนบทความ