แชร์ข้อความนี้

โรคถุงน้ำหลายใบในรังไข่

  • โรคถุงน้ำหลายใบในรังไข่ (PCOS) พบมากถึง 1 ใน 10 ของผู้หญิงวัยเจริญพันธุ์
  • ผู้ที่เป็นโรคถุงน้ำหลายใบในรังไข่ >ร้อยละ 50 มีระดับฮอร์โมนอินซูลินในกระแสเลือดสูงกว่าปกติ ซึ่งเป็นสาเหตุของโรคเบาหวาน
  • ประจำเดือนหายไปครั้งละนานๆ หรือมาแบบกะปริดกะปรอย เป็น 1 ในอาการของโรค

 

โรคถุงน้ำหลายใบในรังไข่ เป็นความผิดปกติที่เกิดมีถุงน้ำเล็กๆ มากมายกระจายอยู่ในรังไข่ หรือที่รู้จักกันดีในชื่อว่า “ซีสต์ในรังไข่” พบมากถึง 1 ใน 10 ของผู้หญิงวัยเจริญพันธุ์

รังไข่มีหน้าที่เป็นแหล่งผลิตไข่ ซึ่งเป็นเซลล์สืบพันธุ์ของเพศหญิง นอกจากนี้ยังมีหน้าที่สร้างฮอร์โมน 2 ชนิด คือ ฮอร์โมนเอสโทรเจน ควบคุมลักษณะต่างๆ ของเพศหญิง เช่น มีหน้าอก สะโพกผาย และมีประจำเดือน เป็นต้น และฮอร์โมนโปรเจสเตอโรน ทำหน้าที่กระตุ้นมดลูกให้เตรียมรับไข่ เพื่อให้พร้อมรับการฝังตัวของรกเมื่อตั้งครรภ์ หรือหากไม่เกิดการตั้งครรภ์จะกลายเป็นประจำเดือน

อาการของโรคถุงน้ำหลายใบในรังไข่ที่พบได้ทั่วไป บางรายอาจแสดงอาการออกมาชัดเจน แต่บางรายก็แทบไม่แสดงอาการใดๆ ให้เห็น อีกทั้งอาการของโรคไม่รุนแรง ส่วนมากไม่มีอาการเจ็บปวดใดๆ หลายคนจึงมองข้ามสุขภาพของตัวเองไป แต่กลับมีผลต่อสุขภาพในระยะยาว ความผิดปกติจะเพิ่มมากขึ้นหากไม่ได้รับการรักษาอย่างถูกวิธี

อาการที่สามารถสังเกตว่าเป็นโรคถุงน้ำหลายใบในรังไข่ จากภายนอกได้เด่นชัด เช่น มีประจำเดือนผิดปกติ หรือมีบุตรยาก ในบางรายอาจแสดงออกด้วยอาการผิวมัน มีสิวบนใบหน้าและตามลำตัวมากกว่าผู้หญิงทั่วไป มีขนขึ้นดกที่แขน ขา ลำตัว และบริเวณขาหนีบ หรืออาจมีปื้นสีเข้มเกิดขึ้นตรงลำคอ ข้อพับ แขนและขา ซึ่งมีผลต่อความสวยงามและรูปลักษณ์ จนกระทบต่อจิตใจและความมั่นใจในตนเองในที่สุด

สำหรับความผิดปกติภายในที่ไม่สามารถสังเกตเห็นอาการได้ อาทิ เยื่อบุมดลูกหนาตัว จนอาจพัฒนากลายเป็นมะเร็งเยื่อบุมดลูก และเนื่องจากรังไข่เป็นแหล่งผลิตฮอร์โมน เมื่อเกิดความผิดปกติขึ้นเกิดภาวะฮอร์โมนในร่างกายไม่สมดุล เป็นสาเหตุให้เกิดความผิดปกติต่อระบบต่างๆ ในร่างกาย โดยพบว่าผู้ที่เป็นโรคถุงน้ำหลายใบในรังไข่ มากกว่าร้อยละ 50 มีระดับฮอร์โมนอินซูลินในกระแสเลือดสูงกว่าปกติ ซึ่งเป็นสาเหตุของโรคเบาหวาน ทั้งนี้ยังมีผลต่อระบบหัวใจและหลอดเลือด ทำให้มีความเสี่ยงระดับคอเลสเตอรอลในกระแสเลือดสูง ความดันโลหิตสูง และผลจากการเปลี่ยนแปลงทางฮอร์โมน ยังกระทบต่อ ระบบเมตาบอลิซึมของร่างกาย คนไข้บางรายจึงพบว่ามีภาวะอ้วนร่วมด้วย

นอกจากจากนี้ความสมดุลของฮอร์โมนยังมีผลต่ออารมณ์และจิตใจด้วย โดยอาจมีอาการซึมเศร้าหรือมีความกังวลมากกว่าคนปกติทั่วไป ในคนไข้บางรายที่มีภาวะอ้วน อาจเกิดการหยุดหายใจเป็นระยะสั้นๆ ช่วงนอนหลับ ทำให้นอนหลับไม่สนิท อารมณ์หงุดหงิดในช่วงกลางวันและส่งผลต่อการทำงาน หากมีอาการดังกล่าวควรแจ้งให้แพทย์ทราบ เพื่อวางแผนดูแลด้านอารมณ์และจิตใจไปพร้อมกับการรักษาภาวะผิดปกติของร่างกาย

แม้โรคถุงน้ำหลายใบในรังไข่ จะมีอาการแสดงออกทางภายนอกหลายอย่าง แต่ก็มีบางรายที่ไม่มีอาการเด่นชัด คุณผู้หญิงทุกท่านจึงควรเข้ารับการตรวจสุขภาพอย่างสม่ำเสมอ รวมถึงผู้ที่ประจำเดือนหายไปครั้งละนานๆ หรือมาแบบกะปริดกะปรอย ผิวมัน มีสิวหรือขนขึ้นบริเวณใบหน้าหรือตามตัวมากผิดปกติ น้ำหนักขึ้นโดยไม่ทราบสาเหตุ และผู้ที่มีบุคคลในครอบครัวป่วยด้วยโรคถุงน้ำหลายใบในรังไข่ เนื่องจากโรคถุงน้ำหลายใบในรังไข่ เป็นโรคที่ยังไม่สามารถหาสาเหตุที่แน่ชัดได้ แต่จากการสังเกตของแพทย์ที่ทำการรักษาในปัจจุบัน เชื่อว่ามีหลายปัจจัยที่เป็นตัวกระตุ้น และมักได้รับการถ่ายทอดทางพันธุกรรม

สำหรับคุณผู้หญิงที่ป่วยด้วยโรคถุงน้ำหลายใบในรังไข่ ในขณะตั้งครรภ์ ควรได้รับการดูแลจากแพทย์อย่างใกล้ชิดเนื่องจากมีความเสี่ยงต่อการมีความดันโลหิตสูง ซึ่งส่งผลต่อสุขภาพของตัวเองและบุตรในครรภ์ อีกทั้งยังความเสี่ยงแท้งบุตร ตั้งแต่ช่วงไตรมาสแรกของการตั้งครรภ์หรืออาจคลอดก่อนกำหนด

การดูแลตัวเองในเบื้องต้นสำหรับผู้ป่วยโรคถุงน้ำหลายใบในรังไข่ คือการลดความอ้วน ด้วยการควบคุมอาหาร ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ พักผ่อนให้เพียงพอ ลดความเครียด หากน้ำหนักตัวลดลงจะทำให้ฮอร์โมนกลับมาทำงานได้ดีขึ้น จากนั้นก็เข้ารับคำปรึกษาจากแพทย์ โดยแพทย์จะให้รับประทานยาต่อเนื่อง พร้อมนัดตรวจอาการอย่างสม่ำเสมอ เพื่อให้หายขาดจากโรคและมีสุขภาพที่ดีตลอดไป

 


Ask a Quick Question

กรุณากรอกแบบฟอร์มด้านล่างและเราจะตอบกลับมาหาคุณภายใน 48 ชั่วโมง

ให้คะแนนบทความนี้

คะแนน: 2.96 จาก 5 จำนวนโหวต 49 โหวด

ผู้เขียน

นต.พญ. ณัฐยา รัชตะวรรณ สรุป: สาขาสูติศาสตร์-นรีเวชวิทยา อนุสาขาเวชศาสตร์การเจริญพันธุ์